İslâm’da Flört Var mı? Gençler İçin Sınırlar

Soruyu ciddiye almak

Gençlikte karşı cinse ilgi duymak bir kusur değil, insanın fıtratının parçasıdır. İslâm bu ilgiyi yok saymaz; ona bir yön ve bir çerçeve verir. Bu yüzden konuşulması gereken şey duygunun kendisi değil, o duygunun hangi yolla ifade edileceğidir.

Konu çoğu zaman iki uçta ele alınır: Ya tamamen görmezden gelinir ya da yalnız yasaklar sıralanır. İkisi de gencin elinde bir yol haritası bırakmaz. Bu yazının amacı, sınırları açıkça söylerken meşrû yolun ne olduğunu da göstermektir.

İslâm’ın koyduğu çerçeve

İslâm, kadın-erkek arasındaki duygusal ve fiziksel yakınlığın meşrû zeminini nikâh olarak belirler. Nikâh yalnız dinî bir tören değil; hakların, sorumlulukların ve güvencenin tanımlandığı bir sözleşmedir. Bu yüzden İslâm’da ilişki, yasaklanan bir şey değil; bir çerçeveye bağlanan bir şeydir.

Kur’an, zina için “yapmayın” demek yerine “yaklaşmayın” der. Bu ifade özellikle seçilmiştir: Yalnız son adım değil, ona götüren yol da kapsam içindedir. Baş başa kalmak, sürekli özel mesajlaşmak veya duygusal bağı derinleştirmek bu yolun basamaklarıdır. Yasak, sonuç kadar süreci de kapsar.

Bu çerçevenin amacı gençleri cezalandırmak değil, korumaktır. Nikâhsız yürüyen bir ilişkide taraflardan hiçbirinin hukukî ya da ahlâkî bir güvencesi yoktur; ayrılık hâlinde zarar da paylaşılmaz. İslâm’ın koyduğu sınır, tam olarak bu korumasızlığı ortadan kaldırmayı hedefler.

Flört ile evlilik niyetli tanışma aynı şey mi?

Hayır ve fark önemlidir. Yaygın anlamıyla flört, belirli bir hedefi olmayan, süresiz ve duygusal-fiziksel yakınlığı içeren bir ilişki biçimidir. Evlilik niyetiyle tanışma ise açık bir amacı, bilinen bir süresi ve ailelerin haberdar olduğu bir çerçevesi olan bir görüşmedir.

İslâm ikincisini meşrû görür. Nitekim evlenmeyi düşünen kişinin, karşı tarafı görmesi ve tanıması tavsiye edilmiştir. Yani “hiç görüşmeden, tanımadan evlenilir” anlayışı da doğru değildir. Ölçü, tanışmanın nikâha yönelmesi ve sınırların korunmasıdır.

Korunması gereken sınırlar

Aşağıdaki maddeler, evlilik niyetiyle tanışma sürecinde de geçerli olan temel ölçülerdir. Amaç yasak listesi çıkarmak değil, ilişkinin iki tarafı da yıpratmadan yürümesini sağlamaktır.

• Halvet, yani baş başa ve üçüncü bir kişinin giremeyeceği bir ortamda yalnız kalmaktan kaçınmak.
• Fiziksel temas kurmamak; dokunuşun süreci hızlandırıcı etkisini hafife almamak.
• Bakışı korumak; gözün ilk bakışta değil, sürdürülen bakışta sorumluluğu vardır.
• Mesajlaşmayı amacıyla sınırlı tutmak; gece boyu süren duygusal yazışmalar sınırın en sessiz aşındığı yerdir.
• Aileyi sürecin dışında bırakmamak; gizli yürüyen bir ilişki taraflar için hep dezavantajlıdır.
• Süreci belirsiz biçimde uzatmamak; niyet evlilikse takvim de konuşulmalıdır.

Evlilik niyetiyle tanışma nasıl doğru yürütülür?

İşleyen bir yol şudur: Önce niyeti netleştir. Ne aradığını, ne zaman evlenmeyi düşündüğünü ve hangi konularda uyum aradığını kendine yaz. Ardından aileleri sürece dahil et; bu, ilişkiyi hem ciddileştirir hem de sınırları kendiliğinden korur.

Görüşmeleri açık alanlarda veya bir yakının bulunduğu ortamlarda yapmak, çoğu tartışmayı baştan bitirir. Konuşulacak konular da bellidir: Dine bakış, aile beklentileri, gelir ve yaşam düzeni, çocuk konusu, oturulacak şehir. Bunlar romantik görünmese de evliliğin gerçek konularıdır ve önceden konuşulduğunda sonradan büyük sorun olmaktan çıkar.

Sınırı aştıysan ne yapmalısın?

Bu yazının en önemli bölümü burasıdır. Geçmişte bir hata yapıldıysa, İslâm’ın önerdiği yol umutsuzluk değil tövbedir. Kur’an, Allah’ın bütün günahları bağışlayacağını bildirir ve rahmetinden ümit kesilmemesini ister. Tövbe; pişmanlık duymak, davranışı terk etmek ve bir daha dönmemeye niyet etmektir.

İkinci bir ölçü daha vardır ve gençlerin çok azı bunu bilir: Kendi günahını başkalarına anlatmamak. Peygamberimiz, Allah’ın örttüğü bir kusuru kişinin kendisinin açığa vurmasını hoş görmemiştir. Yani ne kendini teşhir et ne de bir başkasının hatasını yay. Tövbe, seninle Rabbin arasında kalabilecek kadar mahremdir.

Suçluluk duygusu sürüyorsa bunu bir kayıt değil, bir yön işareti olarak gör. Aynı ortama tekrar girmemek için somut bir düzenleme yap; gerekirse güvendiğin bir büyükle konuş. Bu konuda kendi durumuna özel bir soru varsa Diyanet İşleri Başkanlığı Din İşleri Yüksek Kurulu’na yöneltebilirsin.

Sonuç: Yasak değil, çerçeve

İslâm gençlere “hiç hissetme” demez; “bu duyguyu koruyacak bir çerçeveye taşı” der. Bu çerçevenin adı nikâhtır ve ona giden yol da tanışmayı yasaklamaz, düzenler. Halvetten kaçınmak, aileyi dahil etmek ve süreci belirsiz bırakmamak; bu üç ölçü meselenin büyük kısmını çözer.

Şimdi için tek bir netleştirme yeterli: Mevcut ya da düşündüğün bir ilişkide amacın ne olduğunu kendine dürüstçe söyle. Cevap “evliliğe gidiyor” ise sınırları konuşmanın vakti gelmiştir; değilse asıl konuşulması gereken şey ilişkinin kendisidir.