Bu oturumun anlatı halkaları
Duyular Yanıltıyorsa Akıl da Yanılır mı?
Gazzâlî, el-Munkız mine'd-dalâl'de gençliğinde yaşadığı bir bilgi krizini anlatır: gölge hareketsiz görünür ama hareket eder; yıldız göze küçük görünür ama hesap onu dev gösterir. Duyular böyle yanıltıyorsa, akıl yürütmeye duyulan güven de sorgulanamaz mı? İki ay kadar süren bu 'şüphe hastalığından' onu bir delil değil, Allah'ın kalbine attığı bir nur çıkardı; zorunlu akıl ilkelerine güveni bu nurla yeniden kuruldu.
Kaynak · TDV İslâm Ansiklopedisi · el-Munkız mine'd-dalâl
Dili Tutulan Hoca
Şöhretin zirvesindeyken ikinci ve daha sarsıcı kriz geldi. Niyetini yokladı ve dersinin, mevkiinin, ününün ihlâsını kemirdiğini gördü. Altı ay kadar süren bu iç mücadelede dili tutuldu; ders veremez, yemekten içmekten kesilir oldu. Tabipler çare bulamadı; bunun bedene değil, kalbe inen bir dert olduğunu söylediler.
Kaynak · TDV İslâm Ansiklopedisi · el-Munkız mine'd-dalâl; TDV İslâm Ansiklopedisi · Gazzâlî
Kürsüyü Bırakmak
Sonunda kararını verdi: hac niyetini açıklayarak Bağdat'tan ayrıldı; içindeki asıl niyet uzletti. Kürsüyü kardeşi Ahmed'e bıraktı, ailesine yetecek kadarını ayırıp malının kalanını dağıttı. Herkes şaşkındı: İslam dünyasının en parlak makamı, sahibi tarafından kendi isteğiyle terk ediliyordu.
Kaynak · TDV İslâm Ansiklopedisi · Gazzâlî; TDV İslâm Ansiklopedisi · el-Munkız mine'd-dalâl